Zorg in de laatste levensfase

Voor de meeste huisdierbezitters is het een open deur; je houdt van je dier, je bent er aan gehecht. Om je heen zie je overal blije mensen die met hun dier spelen, het verzorgen en andere leuke dingen doen. Helaas leven de meeste huisdieren korter dan hun eigenaar. Dit betekent dat het dier uit zichzelf zal sterven of om verder lijden te besparen zal worden geëuthanaseerd. Gezelschapsdieren leven wel veel langer dan vroeger, o.a. door een betere voeding en door vooruitgang in de diergeneeskunde, die ook beter toegankelijk is geworden. Aan een langer leven zitten echter twee kanten. Enerzijds is het heel plezierig voor een eigenaar om langer van zijn/haar dier te kunnen genieten. Anderzijds zien we door stijging van de leeftijd ook een toename van ziekten, die met deze hogere leeftijd gepaard gaan. Een van die ziekten is kanker. De diagnose kanker bij een huisdier leidt altijd tot een schrikreactie bij de eigenaar. Kanker is vandaag de dag de hoofdoorzaak van euthanasie.

 

Als de diagnose kanker is gesteld, komen er een heleboel vragen op de eigenaar af. Hoe moet het nu verder, kan er nog worden geopereerd, is chemotherapie een optie. Deze zaken zullen uitvoerig met de dierenarts, of de specialist waarnaar de dierenarts heeft verwezen, moeten worden besproken. Aan de hand van uitgebreide diagnostiek zal er een behandelingsplan worden opgesteld. Om misverstanden te voorkomen is het van belang dat u goed begrijpt waar het behandelend team van dierenartsen het over heeft. Dit is belangrijk, zodat u de instructies wat betreft het geven van medicijnen nauwkeurig kunt opvolgen en bepaalde gebeurtenissen, zoals b.v. sloom worden van het dier of niet meer eten, naar waarde kunt inschatten.

 

Ondanks het feit dat met alle middelen tegen de kanker wordt gestreden, is het echter aan te nemen dat ergens in de toekomst afscheid van het dier moet worden genomen. De exacte tijdsduur is meestal niet aan te geven. Soms is het moment zelf ook moeilijk te bepalen. Sommige dieren gaan langzaam maar zeker achteruit. Wanneer is dan het moment gekomen om te euthanaseren? Doe je het niet te vroeg of doe je het niet te laat, waardoor het dier onnodig moet lijden. Soms is het zo, dat als je eenmaal het besluit hebt genomen om te euthanaseren, het dier een opleving krijgt. In één keer wordt er weer gegeten, of lijkt hij z'n wandeling zonder problemen te kunnen afleggen.

 

Alles is geprobeerd en niets is meer effectief. Het is ook mogelijk dat de tumor op een zodanige plek zit, dat deze niet behandelbaar is. Dan komt een tijd dat de kwaliteit van leven belangrijker is dan de kwantiteit. Het dier is dan zoals dat heet 'opgegeven'. De tijd die het dier nog heeft te gaan is dan kostbaar. Toch kan er ook dan nog van alles worden gedaan om het leven zo aangenaam mogelijk te maken. Dit gebeurt vanuit het gevoel van "compassionate care" en heeft niet tot doel het dier beter te maken, maar om de kwaliteit van leven voor zowel het dier als zijn eigenaar zo hoog mogelijk te houden tot het moment van euthanasie. Het gaat er dan om het dier zo weinig mogelijk pijn te laten lijden en zich zo comfortabel mogelijk te laten voelen. De dierenarts en eventueel de specialist kunnen hierin de weg wijzen. Compassionate care zal leiden tot een waardig einde van het leven.

 

De eigenaren c.q. verzorgers kunnen met speciale voeding, extra verzorging en andere manieren om extra tijd aan het dier te geven, zichzelf voorbereiden op het einde van het leven van hun dier. Tegelijkertijd kunnen zij de kwaliteit van dat leven zo hoog mogelijk houden. Dit zal gebeuren in samenspraak met de dierenarts. Pijnmanagement is een van de onderdelen die hierbij van belang zijn. De meeste eigenaren willen namelijk niet dat hun dier pijn lijdt. Toch is het niet altijd makkelijk om pijn bij dieren op een juiste wijze in te schatten. Dit heeft te maken met het feit dat dieren pijn op een andere, voor ons vaak moeilijk te begrijpen manier, tonen. Het is dus van belang om samen met de dierenarts een plan van aanpak te maken, zodat de kans dat het dier pijn heeft zo klein mogelijk is.

 

Compassionate care geeft familieleden ook de tijd om afscheid te nemen. Ook voor kinderen is dit heel erg belangrijk omdat het vaak de eerste keer is dat zij met de dood van zo dichtbij worden geconfronteerd. De manier waarop overige familieleden en de dierenarts met deze materie omgaan, is vaak van beslissende betekenis hoe het kind in de toekomst tegen het begrip dood in het algemeen zal aankijken en er mee om zal gaan. In dit laatste stadium kunnen kinderen nog rustig voor het dier zorgen en kostbare tijd met het dier doorbrengen.

 

Compassionate care is geen vervanging van euthanasie. Ondanks het feit dat er een aantal dieren uit zichzelf zullen sterven, zal de meerderheid van eigenaren in samenspraak met de dierenarts het tijdstip moeten bepalen waarop het niet meer acceptabel is om het dier nog verder te laten leven. Dit betekent dat de moeilijke keuze moet worden gemaakt, wanneer het dier het beste kan worden geëuthanaseerd. Zaken die hierbij betrokken kunnen worden zijn:

- Kan het dier zichzelf nog schoon houden en wassen.

- Is zelfstandig eten en drinken nog mogelijk; soms niet meer, maar is de wil tot eten er nog wel. Let wel, dit is iets anders dan wanneer de eetlust ontbreekt.

- Herkent het dier de omgeving nog; kan hij zich nog zelfstandig in de vertrouwde omgeving redden.

- Is er nog controle over urine en ontlasting.

- Als het dier op z'n zijkant wordt gelegd, kan het zich dan zelfstandig oprichten.

- Herkent het dier z'n menselijke en dierlijke familieleden.

 

Deze zaken kunnen door de eigenaar zelf worden waargenomen. De dierenarts zal de medische aspecten zoals bijvoorbeeld uitdroging van het dier, ademhalingsmoeilijkheden etc. moeten beoordelen. Samen kan dan tot de uiteindelijke beslissing worden gekomen. Deze beslissing blijft altijd moeilijk, maar wanneer iedereen z'n steentje aan de compassionate care heeft bijgedragen, kan men met de euthanasie meer vrede hebben.

 

Nienke Endenburg

Openingstijden

Behandeling uitsluitend volgens afspraak. Gedurende de openingstijden kunt u zonder afspraak terecht voor het halen van voeding, medicijnen en hulpmiddelen.

Locatie de Ottenhorst
ma t/m vrij 8.00 - 19.30 uur (behandeling volgens afspraak)
zat 11.00 - 13.00 uur (behandeling volgens afspraak)

Locatie de Steenberghe

Met ingang van 1 juli 2018 gesloten (meer info)


NIEUW! vanaf 12 juni AniPlan®
 

Weekenddienst (spoedgevallen)

10-11 november Dierenziekenhuis Zeeuws-Vlaanderen

17-18 november Dierenkliniek Axel

24-25 november Dierenkliniek de Ark

1-2 december Dierenkliniek Axel

schrijf je in voor de nieuwsbrief